Powolnoś‪ć‬

Wiek XVIII nazywany był wiekiem przyjemności. Przyjemności, której źródło, jak dowodzi Kundera, stanowiła powolność.
Dwie pozornie różne historie – z XVII i XX wieku – Milan Kundera splata w pełną niespodziewanych zwrotów akcji powieść, w której to, co społecznie akceptowane oraz niemoralne i pożądane, łączy się w barwną mozaikę.
Powolność pod warstwą wysublimowanego poczucia humoru zadaje ważne egzystencjalne pytania. Czy w dążeniu do czegoś ważny jest cel, czy tylko sama droga, jaką pokonujemy, by to osiągnąć? I jak wiele mogą poświęcić i zaprzedać „tancerze”, by przedstawienie mogło trwać? U podstaw tych rozważań leży refleksja na temat współczesności i tajemniczego związku między powolnością a pamięcią.

Dlaczego zniknęła przyjemność powolności? Ach, gdzież są niegdysiejsi włóczędzy? Gdzież są owi nieśpieszni bohaterowie ludowych pieśni, łaziki wędrujący od jednego młyna do drugiego i śpiący pod gołym niebem? Czy zniknęli wraz z polnymi dróżkami, wraz z łąkami i polanami, wraz z przyrodą? Czeskie przysłowie określa ich słodkie nieróbstwo metaforą: wpatrują się w okna dobrego Boga. Ten, kto wpatruje się w okna dobrego Boga, nie nudzi się; jest szczęśliwy. W naszym świecie nieróbstwo przemieniło się w bezczynność, która jest czymś zupełnie innym: człowiek bezczynny jest sfrustrowany, nudzi się, wciąż poszukuje brakującego mu ruchu.
/fragment/