Gloria Victis

Gloria victis to zbiór wspomnieniowych nowel poświęconych powstaniu styczniowemu. Zawiera osiem utworów: "Oni", "Oficer", "Hekuba", "Bóg wie kto", "Gloria victis", "Dziwna historia", "Śmierć domu" i "Panna Róża". Orzeszkowa opisuje czas powstania przez pryzmat losu jednostki. To ludzie, a nie fakty historyczne są jej głównymi bohaterami. Z utworów można wydobyć także osobistą refleksję autorki nad wojną i patriotyzmem.

Podczas powstania styczniowego w 1863 roku Eliza Orzeszkowa brała udział w organizowaniu pomocy dla powstańców, a sama za zgodą męża przez dwa tygodnie ukrywała w domu chorego Romualda Traugutta.